Nợ chú ý là gì? Có vay được không và bao lâu được xóa khỏi CIC?

1. Nợ chú ý là gì và thuộc nhóm nợ nào?

Nợ chú ý là nợ nhóm 2 theo cách phân loại nợ của CIC. Đây là các khoản vay hoặc khoản phải trả đã quá hạn nhưng chưa đến mức bị xếp vào nợ xấu. Nhiều người gọi là "nợ cần chú ý" hoặc "nợ chú ý"; hai cách gọi này cùng chỉ nhóm 2.

Bị xếp vào nợ chú ý không có nghĩa bạn chắc chắn không vay được trong tương lai. Nhưng đây là dấu hiệu cho thấy lịch sử thanh toán đã phát sinh chậm trễ và có thể ảnh hưởng đến việc xét duyệt sau này. Nếu thấy mình thuộc nhóm này, bạn nên sớm thanh toán khoản nợ và theo dõi lại thông tin tín dụng để tránh chuyển sang nhóm nợ rủi ro cao hơn.

1.1 Các nhóm nợ theo CIC và vị trí của nợ nhóm 2

Theo quy định hiện hành (Thông tư 31/2024/TT-NHNN), CIC phân loại lịch sử tín dụng thành 5 nhóm:

Trong đó:

• Nhóm 1 là người trả đúng hạn hoặc chỉ quá hạn rất ngắn, vẫn được đánh giá tốt.
• Nhóm 2 (nợ chú ý) là khoản đã chậm thanh toán và cần theo dõi, chưa phải nợ xấu nhưng có thể ảnh hưởng đến việc xét duyệt khoản vay mới.
• Nhóm 3, 4 và 5 được gọi chung là nợ xấu, khi thuộc các nhóm này thì việc vay vốn, mở thẻ hoặc mua trả góp thường khó hơn.

Nói cách khác, nợ nhóm 2 là giai đoạn cảnh báo trước khi khoản vay chuyển thành nợ xấu, nên xử lý sớm sẽ hạn chế ảnh hưởng.

1.2 Nợ chú ý là bao nhiêu ngày quá hạn?

Theo quy định hiện hành, nợ chú ý (nhóm 2) áp dụng cho các khoản quá hạn thanh toán từ 10 đến dưới 90 ngày.

Nếu đến hạn mà bạn quên trả dư nợ thẻ tín dụng, chậm trả khoản vay tiêu dùng hoặc không đóng đúng kỳ trả góp, khoản nợ có thể được ghi nhận vào nợ chú ý khi thời gian quá hạn nằm trong khoảng này.

Nếu khoản nợ tiếp tục quá hạn và không được thanh toán, tổ chức tín dụng có thể chuyển sang nhóm 3 hoặc cao hơn, tức là nợ xấu, làm tăng ảnh hưởng đến lịch sử tín dụng. Vì vậy, ngay khi thấy mình trả chậm, bạn nên liên hệ đơn vị cho vay để kiểm tra tình trạng khoản nợ và hoàn thành nghĩa vụ thanh toán sớm nhất có thể.

2. Nợ chú ý và nợ xấu khác nhau thế nào?

Nợ chú ý và nợ xấu đều phát sinh khi bạn thanh toán không đúng hạn. Khác nhau nằm ở mức độ quá hạn, mức độ rủi ro và ảnh hưởng đến khả năng vay.

Nợ chú ý thuộc nhóm 2, là giai đoạn cảnh báo. Nợ xấu gồm nhóm 3, 4 và 5, có mức rủi ro cao hơn và thường khiến việc vay vốn khó hơn.

2.1 Bảng phân biệt nợ chú ý và nợ xấu

2.2 Khi nào nợ chú ý chuyển thành nợ xấu?

Nợ chú ý có thể chuyển thành nợ xấu nếu bạn tiếp tục chậm thanh toán và khoản vay vượt quá thời gian quá hạn theo quy định.

Ví dụ, khoản nợ nhóm 2 không được tất toán đúng hạn và kéo dài quá 90 ngày thì có thể bị chuyển sang nhóm 3. Khi đó lịch sử tín dụng bị ảnh hưởng nhiều hơn và khả năng tiếp cận khoản vay mới cũng giảm.

Vì vậy, ngay khi thấy mình thuộc nhóm nợ chú ý, bạn nên chủ động thanh toán phần còn thiếu và xác nhận lại với đơn vị cho vay.

3. Vì sao bạn bị đưa vào nhóm nợ chú ý?

Phần lớn trường hợp bị xếp vào nhóm 2 xuất phát từ việc thanh toán chậm so với thời hạn. Nhiều khi bạn không cố ý chậm mà do quên lịch, đổi tài khoản ngân hàng hoặc gặp sự cố thanh toán tự động. Dưới đây là các nguyên nhân phổ biến.

3.1 Chậm thanh toán thẻ tín dụng hoặc khoản vay tiêu dùng

Đây là nguyên nhân thường gặp nhất. Nếu đến hạn mà bạn chưa trả đủ số tiền tối thiểu của thẻ tín dụng hoặc chưa thanh toán khoản vay đúng hạn, khoản nợ có thể phát sinh quá hạn và được ghi nhận trên hệ thống tín dụng.

3.2 Quên trả góp hoặc bị lỗi thanh toán tự động

Nhiều người chọn thanh toán tự động để tránh quên. Tuy nhiên, nếu tài khoản không đủ số dư hoặc ngân hàng gặp lỗi giao dịch, khoản thanh toán có thể không thực hiện được. Vì vậy, ngay cả khi đã đăng ký thanh toán tự động, bạn vẫn nên kiểm tra định kỳ để chắc khoản vay được trả đúng hạn.

3.3 Đứng tên vay hộ người khác

Một số trường hợp bạn đứng tên vay hộ người thân hoặc bạn bè, nhưng người dùng khoản vay lại không trả đúng hạn. Khi đó, lịch sử tín dụng được ghi theo người đứng tên hợp đồng chứ không phải người trực tiếp dùng tiền. Đây cũng là lý do bạn nên cân nhắc kỹ trước khi đứng tên vay hộ hoặc bảo lãnh cho người khác.

4. Bị nợ chú ý có vay được không, có mua trả góp được không?

Có thể, nhưng không phải hồ sơ nào cũng được chấp thuận. Khi xét duyệt, ngân hàng và công ty tài chính đánh giá nhiều yếu tố như lịch sử tín dụng, thu nhập, khả năng trả nợ và chính sách nội bộ. Vì vậy, đang có nợ nhóm 2 không đồng nghĩa chắc chắn bị từ chối, nhưng khả năng được duyệt có thể thấp hơn so với người có lịch sử tốt.

4.1 Vay ngân hàng khi đang có nợ chú ý có được không?

Một số ngân hàng vẫn có thể xem xét hồ sơ của khách hàng đang có nợ nhóm 2 nếu khoản nợ đã được xử lý hoặc bạn đáp ứng tốt các điều kiện khác như thu nhập ổn định, khả năng trả nợ rõ ràng và hồ sơ đầy đủ. Mỗi ngân hàng có quy trình thẩm định riêng, nên bạn nên liên hệ trực tiếp để được tư vấn về điều kiện áp dụng.

4.2 Mua trả góp và vay tiêu dùng khi bị nợ nhóm 2 có được không?

Tương tự vay ngân hàng, việc mua trả góp hoặc vay tiêu dùng khi đang có nợ nhóm 2 vẫn có thể được xem xét ở một số tổ chức.

Ngoài lịch sử tín dụng, đơn vị cho vay còn đánh giá giá trị khoản vay, thu nhập, tỷ lệ trả trước và nhiều yếu tố khác. Nếu hồ sơ chưa đủ điều kiện, bạn có thể được yêu cầu bổ sung giấy tờ hoặc tăng số tiền trả trước.

4.3 Vay hỗ trợ nợ chú ý ở đâu và cần lưu ý gì?

Hiện có nhiều nơi quảng cáo hỗ trợ vay cho người đang có nợ nhóm 2. Bạn nên ưu tiên các ngân hàng hoặc công ty tài chính được cấp phép, công khai đầy đủ lãi suất, phí và điều kiện vay.

Đồng thời cảnh giác với những lời mời như "bao duyệt 100%", "xóa nợ trước khi vay" hoặc yêu cầu chuyển tiền đặt cọc trước khi thẩm định. Đây có thể là dấu hiệu của dịch vụ không chính thống, tiềm ẩn nhiều rủi ro.

5. Nợ chú ý bao lâu thì được xóa khỏi CIC?

Nợ chú ý không được xóa ngay sau khi bạn thanh toán. Trước hết, bạn cần hoàn thành toàn bộ nghĩa vụ trả nợ, gồm tiền gốc, lãi và các khoản phí phát sinh (nếu có). Sau đó, thông tin tín dụng sẽ được cập nhật trên hệ thống CIC theo quy định.

Việc thanh toán đầy đủ giúp lịch sử tín dụng của bạn được ghi nhận là đã hoàn thành nghĩa vụ, đây cũng là điều kiện quan trọng nếu sau này bạn muốn đăng ký khoản vay hoặc sản phẩm tín dụng khác.

5.1 Thời gian lưu lịch sử nợ nhóm 2 sau khi tất toán

Sau khi tất toán, thông tin lịch sử tín dụng vẫn có thể được lưu trên hệ thống CIC trong một khoảng thời gian theo quy định, tùy tình trạng khoản vay và quy định của cơ quan quản lý ở từng thời điểm.

Vì vậy, không phải cứ thanh toán xong là lịch sử được xóa ngay. Trong thời gian này, các tổ chức tín dụng vẫn có thể tham khảo lịch sử thanh toán khi thẩm định hồ sơ vay. Tuy nhiên, việc đã hoàn thành nghĩa vụ trả nợ đúng quy định thường được đánh giá tích cực hơn so với khoản nợ vẫn còn quá hạn.

5.2 Cách tra cứu tình trạng nợ trên CIC

Để biết khoản nợ đã được cập nhật hay chưa, bạn có thể tra cứu qua các kênh chính thức của CIC. Quy trình thường gồm:

• Bước 1: Đăng ký hoặc đăng nhập tài khoản trên website hoặc ứng dụng CIC.
• Bước 2: Xác minh danh tính theo hướng dẫn.
• Bước 3: Tra cứu báo cáo thông tin tín dụng.
• Bước 4: Kiểm tra nhóm nợ và tình trạng của các khoản vay.

Bạn cũng có thể check CIC cá nhân và tình hình nợ trên MoMo, lần đầu miễn phí. Nếu thông tin chưa được cập nhật dù bạn đã hoàn thành nghĩa vụ thanh toán, hãy liên hệ trực tiếp tổ chức tín dụng nơi phát sinh khoản vay để được đối soát.

6. Cách xóa nợ chú ý và làm sạch lịch sử tín dụng

Không có cách nào xóa ngay nợ nhóm 2 khỏi CIC nếu khoản vay vẫn còn quá hạn. Cách duy nhất là hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ thanh toán và chờ hệ thống cập nhật theo quy định. Các bước nên làm:

Bước 1: Tất toán toàn bộ khoản nợ đang quá hạn.

Thanh toán đầy đủ tiền gốc, lãi và các khoản phí phát sinh (nếu có). Bạn nên kiểm tra với tổ chức tín dụng để biết chính xác số tiền cần trả tại thời điểm tất toán.

Bước 2: Xác nhận đã tất toán với tổ chức tín dụng.

Sau khi thanh toán, hãy lưu lại biên lai, sao kê hoặc văn bản xác nhận đã hoàn thành nghĩa vụ. Nếu có sai sót khi cập nhật thông tin, những giấy tờ này giúp bạn làm việc với tổ chức tín dụng thuận lợi hơn.

Bước 3: Đợi CIC cập nhật và kiểm tra lại.

Thông tin không được cập nhật ngay sau khi thanh toán. Bạn nên chờ một thời gian để hệ thống đồng bộ, sau đó tra cứu lại báo cáo để kiểm tra tình trạng khoản vay đã cập nhật chính xác chưa.

Bạn hãy cảnh giác với các dịch vụ nhận "xóa nợ CIC", "làm sạch lịch sử tín dụng" hay "xóa nợ nhóm 2 trong vài ngày", vì không tổ chức hay cá nhân nào tự ý xóa được thông tin tín dụng nếu không đúng quy định. Đừng chuyển tiền hay cung cấp CCCD, mã OTP, thông tin tài khoản cho các bên không rõ nguồn gốc để "xóa nợ", tránh rủi ro mất tiền hoặc lộ thông tin cá nhân.

7. Cách tránh rơi vào nhóm nợ chú ý lần nữa

Sau khi xử lý khoản nợ quá hạn, điều quan trọng là giữ thói quen thanh toán đúng hạn. Chỉ vài thay đổi nhỏ trong cách quản lý tài chính cũng giảm đáng kể nguy cơ chậm thanh toán.

7.1 Đặt lịch nhắc và thanh toán tự động

Nếu đang dùng thẻ tín dụng hoặc có nhiều khoản vay cùng lúc, bạn nên ghi chú ngày đến hạn trên điện thoại hoặc lịch cá nhân. Nếu ngân hàng hỗ trợ thanh toán tự động, bạn có thể đăng ký để hạn chế quên, nhưng nhớ đảm bảo tài khoản luôn đủ số dư trước ngày đến hạn.

7.2 Kiểm tra CIC định kỳ 6 tháng một lần

Kiểm tra báo cáo tín dụng định kỳ giúp bạn theo dõi tình trạng các khoản vay, phát hiện sớm thông tin chưa chính xác và chủ động xử lý trước khi ảnh hưởng đến việc vay sau này. Bạn không cần tra cứu quá thường xuyên, nhưng nên kiểm tra định kỳ hoặc trước khi đăng ký một khoản vay mới.

8. Sản phẩm tài chính trên Ứng dụng MoMo dành cho người muốn xây lại lịch sử tín dụng

Sau khi đã hoàn thành nghĩa vụ trả nợ, nhiều người muốn từng bước xây lại lịch sử tín dụng tốt. Việc quan trọng đầu tiên là biết rõ mình đang ở đâu: nhóm nợ hiện tại, các khoản đã tất toán hay chưa, và điểm tín dụng của mình.

Bạn có thể kiểm tra Điểm CIC và tình hình nợ ngay trên MoMo, lần đầu miễn phí. Điểm và dữ liệu này do CIC cung cấp; MoMo giúp bạn tra cứu và hiển thị lại, không chấm điểm và không quyết định điểm. Khi nắm rõ hồ sơ của mình, bạn sẽ chủ động hơn trong việc giữ thói quen trả đúng hạn, theo dõi tiến trình cập nhật và lên kế hoạch tài chính phù hợp với khả năng của mình.

Tùy từng thời điểm và điều kiện của từng đối tác, trên Ứng dụng MoMo có một số sản phẩm tài chính để bạn tham khảo. Việc đăng ký không đồng nghĩa hồ sơ sẽ được phê duyệt và kết quả còn phụ thuộc vào quy trình thẩm định của từng đơn vị.

8.1 Ví Trả Sau trên MoMo

Ví Trả Sau là sản phẩm tín dụng do các tổ chức tín dụng cung cấp, bằng cách cấp cho bạn một hạn mức tín dụng tối đa 20 triệu, tuỳ vào lịch sử tín dụng của bạn thông qua Ứng dụng MoMo.

8.2 Vay Nhanh trên MoMo

Nếu có nhu cầu bổ sung nguồn vốn, bạn có thể tham khảo Vay Nhanh trên Ứng dụng MoMo

Vay Nhanh cho phép khách hàng thanh toán khoản vay lên đến 48 tháng với thủ tục đơn giản chỉ cần Căn cước/CCCD, không cần chứng minh thu nhập, giấy tờ phức tạp

Tuy nhiên, dù bạn chọn Vay Nhanh hay Ví Trả Sau thì cũng nên đọc kỹ điều kiện vay, lãi suất, phí và cân nhắc khả năng trả nợ trước khi đăng ký.

9. Câu hỏi thường gặp về nợ chú ý

Nợ chú ý có bị ghi vào CIC không?

Có. Nợ chú ý (nhóm 2) vẫn được ghi nhận trên hệ thống tín dụng CIC và có thể được các tổ chức tín dụng tham khảo khi thẩm định hồ sơ vay.

Nợ chú ý dưới 10 triệu có ảnh hưởng khi vay không?

Có thể có. Khi xét duyệt, tổ chức tín dụng xem cả lịch sử thanh toán và nhóm nợ, không chỉ giá trị khoản vay. Vì vậy dù khoản nợ không lớn, việc chậm thanh toán vẫn có thể ảnh hưởng đến kết quả thẩm định.

Đang bị nợ chú ý có mở được thẻ tín dụng không?

Có thể, nhưng tùy chính sách của từng ngân hàng hoặc tổ chức phát hành thẻ. Ngoài lịch sử tín dụng, đơn vị phát hành còn xem thu nhập, khả năng trả nợ và các điều kiện khác trước khi quyết định.

Trả hết nợ nhóm 2 hôm nay thì mai vay được luôn không?

Không chắc chắn. Sau khi tất toán, thông tin cần thời gian để cập nhật trên CIC. Ngoài ra, mỗi tổ chức tín dụng có quy trình thẩm định riêng, nên trả xong không đồng nghĩa hồ sơ sẽ được duyệt ngay.

Có nên dùng dịch vụ "xóa nợ chú ý" bên ngoài không?

Không nên. Bạn chỉ nên làm việc trực tiếp với ngân hàng, công ty tài chính hoặc các kênh chính thức. Hãy cảnh giác với các dịch vụ quảng cáo "xóa CIC", "làm sạch lịch sử tín dụng" hoặc yêu cầu chuyển tiền trước để xử lý hồ sơ.

Làm sao biết mình đang bị nợ chú ý?

Bạn có thể kiểm tra thông tin tín dụng qua hệ thống CIC hoặc liên hệ trực tiếp ngân hàng, công ty tài chính nơi đang có khoản vay. Tra cứu định kỳ giúp bạn biết chính xác nhóm nợ hiện tại và chủ động xử lý nếu phát sinh khoản quá hạn.

Lưu ý: Thông tin trong bài viết chỉ mang tính tham khảo và không nên được xem là lời khuyên tài chính, đầu tư hoặc pháp lý chính thức. MoMo không chịu trách nhiệm về bất kỳ sai sót hoặc thiếu sót nào có thể xảy ra. MoMo khuyến khích bạn tìm kiếm lời khuyên từ cố vấn tài chính hoặc chuyên gia trước khi đưa ra các quyết định quan trọng về tài chính cá nhân.