Những điều cần nhớ về bảng thu chi

  • Chỉ cần 5 cột: ngày, nội dung, thu, chi, phân loại. Thêm nhiều cột ngay từ đầu dễ khiến bạn bỏ dở.

  • Ghi ngay sau mỗi giao dịch hoặc cố định 5 phút cuối ngày để không sót khoản nhỏ.

  • Chốt số dư cuối ngày và đối chiếu với số tiền thực có để phát hiện khoản quên ghi.

  • Cuối tháng gom các khoản theo nhóm chi tiêu để biết nhóm nào tăng, rồi điều chỉnh hạn mức cho tháng sau.

Chọn phương pháp phân bổ

Nguyên lý Quy tắc 50/30/20: Phù hợp người đi làm muốn vừa sống tốt, vừa tích lũy mà không cần theo dõi phức tạp.

Danh mụcSố tiền
Thiết yếu50%
7.500.000đ
Cá nhân & Giải trí30%
4.500.000đ
Tiết kiệm & Đầu tư20%
3.000.000đ

Bảng thu chi là gì?

Bảng thu chi là bảng ghi lại các khoản thu nhập và chi tiêu theo thời gian của một người hoặc một gia đình, thường theo ngày và tổng hợp theo tháng. Nó cho bạn biết tiền đến từ đâu, đi về đâu và còn lại bao nhiêu.

Cô gái trẻ mặc áo hồng ghi bảng thu chi bên cửa sổ buổi sáng

Ghi chép thu chi đều đặn giúp bạn biết chính xác tiền đang đi đâu.

Ví dụ, bạn đã đi làm năm thứ hai nhưng cuối tháng nào cũng hụt tiền nhưng không rõ hụt ở ăn uống, đi lại hay mua sắm. Ghi chép biến cảm giác thiếu tiền thành con số cụ thể theo từng nhóm, hỗ trợ bạn đưa ra quyết định điều chỉnh chi tiêu hợp lý. Ngoài ra, đối với người đã có gia đình, sử dụng bảng thu chi để ghi lại mọi khoản tiêu dùng cũng là cách tốt nhất để đảm bảo tiền quỹ chi tiêu gia đình không bị thâm hụt.

Khái niệm bảng thu chi cá nhân

Mẫu thu chi của doanh nghiệp hay hộ kinh doanh phải theo biểu mẫu kế toán, có số chứng từ, người nộp, người nhận. Tuy nhiên, bảng của cá nhân chỉ cần đủ để tự theo dõi tài chính cá nhân. Bạn nên sử dụng các bảng càng đơn giản càng tốt để dễ duy trì.

Lợi ích của việc lập bảng thu chi

  • Thấy rõ nhóm chi nào đang tăng thay vì đoán theo cảm giác.

  • Có số liệu thật để lập ngân sách chi tiêu cho tháng sau.

  • Chủ động trước các khoản chi lớn cuối năm như quà Tết, tiệc tất niên, vé xe về quê.

Một bảng thu chi cần có những mục nào?

Một bảng cá nhân đủ dùng gồm 5 cột cơ bản, thêm cột ghi chú khi cần:

Ngày

Nội dung

Thu

Chi

Phân loại

01/12

Nhận lương tháng 11

9.000.000đ

Thu nhập chính

01/12

Tiền nhà tháng 12

2.500.000đ

Nhà ở

02/12

Ăn trưa

45.000đ

Ăn uống

02/12

Đổ xăng

70.000đ

Đi lại

03/12

Quà sinh nhật bạn

300.000đ

Hiếu hỉ

Các bước dựng khung bảng:

  1. Tạo cột ngày và cột nội dung giao dịch.

  2. Tách 2 cột thu và chi riêng.

  3. Thêm cột phân loại với 6 - 8 nhóm cố định.

  4. Thêm cột ghi chú cho các khoản bất thường.

Cột ngày và nội dung giao dịch

Ghi ngày và mô tả ngắn cho từng khoản, ví dụ cà phê với khách thay vì chỉ ghi cà phê, để dễ tra lại như một cuốn nhật ký chi tiêu.

Cột khoản thu và khoản chi

Tách riêng 2 cột để dễ cộng trừ. Hạn chế gộp thu chi thành một cột vì dễ cộng nhầm dấu và sai số dư.

Cột phân loại và ghi chú

Ở cột này, chỉ nên dùng 6 - 8 nhóm cố định là đủ cho phần lớn cá nhân, ví dụ: nhà ở, ăn uống, đi lại, hóa đơn, mua sắm, giải trí, hiếu hỉ, Tết. Có thể chia thêm chi tiêu cố định (tiền nhà, điện nước) và chi tiêu linh hoạt (ăn ngoài, mua sắm).

Cách lập bảng thu chi hàng ngày

Để lập bảng thu chi hàng ngày, bạn đi theo trình tự: ghi thu trước, ghi chi sau, rồi chốt số dư cuối ngày.

Chàng trai ghi khoản chi vào bảng thu chi hàng ngày sau bữa sáng

Ghi ngay sau khi trả tiền giúp bạn không sót khoản chi nhỏ.

Các bước ghi bảng thu chi mỗi ngày:

  • Ghi các khoản thu ngay khi nhận.

  • Ghi từng khoản chi kèm nhóm phân loại.

  • Cuối ngày cộng tổng thu, trừ tổng chi để ra số dư.

  • Đối chiếu số dư với số tiền thực có trong ví và tài khoản.

Chốt số dư mỗi ngày giúp bạn phát hiện khoản quên ghi trong vòng 24 giờ, khi vẫn còn nhớ. Hạn chế để dồn đến cuối tuần mới ghi sổ, bởi các khoản nhỏ như cà phê, gửi xe sẽ dễ bị sót.

Ghi chép các khoản thu

Theo kết quả Khảo sát mức sống dân cư 2025 của Cục Thống kê, thu nhập từ tiền công, tiền lương chiếm 57,4% tổng thu nhập của hộ gia đình. Ngoài ra, mọi người sẽ có thêm các khoản thu nhập không cố định khác, ví dụ như tiền thưởng, tiền quà, hoa hồng… Do đó, bạn nên chia khoản thu thành 2 nhóm. Thu nhập chính gồm lương, tiền công. Thu nhập phụ gồm làm thêm, thưởng, lương tháng 13.

Gợi ý

Cuối năm có thêm thưởng Tết nhưng cũng nhiều khoản quà biếu, tiệc tất niên. Ghi thưởng vào thu nhập phụ, gom các khoản Tết vào nhóm riêng để thấy mùa Tết tốn bao nhiêu và thưởng có đủ bù không.

Ghi chép các khoản chi

Chia khoản chi thành 2 nhóm. Chi tiêu thiết yếu gồm ăn uống, đi lại, nhà ở. Chi tiêu giải trí gồm cà phê, xem phim, du lịch. Cách chia này cho biết cần cắt giảm thì bắt đầu từ đâu.

Với khoản chi chung như tiền chợ của vợ chồng hay điện nước khi ở ghép, cái khó là ghi lại ai đã trả bao nhiêu. Nếu chi trực tiếp từ Quỹ trên MoMo, giao dịch được ghi nhận và hiển thị cho mọi thành viên, không cần ghi tay.

Tính số dư cuối ngày

Công thức: số dư cuối ngày = số dư đầu ngày + tổng thu - tổng chi. Ví dụ, đầu ngày bạn có 1.200.000đ, không có khoản thu, chi 180.000đ, thì số dư cuối ngày là 1.020.000đ. Nếu tiền thực có chỉ còn 970.000đ, bạn đang sót 50.000đ chưa ghi.

Mẫu bảng thu chi cá nhân hàng tháng

Có 2 mẫu để chọn theo mức độ quen ghi chép: mẫu đơn giản cho người mới và mẫu chi tiết có hạn mức cho từng nhóm.

Tiêu chí

Mẫu đơn giản

Mẫu chi tiết

Số cột

5 cột cơ bản

5 cột + hạn mức, đã chi, còn lại

Phù hợp với

Người mới bắt đầu ghi chép

Người đã ghi đều ít nhất 1 tháng

Mục đích

Biết tiền đi đâu

Kiểm soát chi theo hạn mức

Công sức mỗi ngày

Ít

Nhiều hơn

Khi dùng mẫu, bạn lưu ý:

  1. Chọn mẫu theo mức độ quen ghi chép.

  2. Điền thu nhập dự kiến đầu tháng.

  3. Đặt hạn mức cho từng nhóm (với mẫu chi tiết).

  4. Ghi hằng ngày theo mẫu đã chọn.

Mẫu đơn giản cho người mới

Dùng đúng 5 cột như bảng mẫu ở trên. Mục tiêu tháng đầu chỉ là ghi đủ, chưa cần đánh giá chi đúng hay sai.

Mẫu chi tiết có phân loại

Mẫu chi tiết thêm ngân sách tháng: mỗi nhóm có hạn mức, đã chi và còn lại. Cuối năm nên thêm nhóm Tết và hiếu hỉ. Ví dụ với thu nhập 9.000.000đ/tháng:

Nhóm

Hạn mức

Đã chi

Còn lại

Nhà ở

2.500.000đ

2.500.000đ

0đ

Ăn uống

2.700.000đ

2.950.000đ

Vượt 250.000đ

Đi lại

600.000đ

520.000đ

80.000đ

Hóa đơn (điện, nước, mạng)

500.000đ

460.000đ

40.000đ

Giải trí

700.000đ

810.000đ

Vượt 110.000đ

Tết và hiếu hỉ

1.000.000đ

650.000đ

350.000đ

Tiết kiệm

1.000.000đ

1.000.000đ

0đ

Lập bảng thu chi trên Excel hay trên ứng dụng?

Excel phù hợp với người thích tự tùy biến, còn ứng dụng phù hợp với người cần nhập nhanh trên điện thoại. Bảng dưới so sánh 2 cách theo 4 tiêu chí.

Quỹ Tết trên MoMo hiển thị số dư và các khoản góp của vợ chồng

Mọi khoản góp và chi từ quỹ chung đều hiện rõ cho các thành viên.

Tiêu chí

Excel, Google Sheets

Ứng dụng quản lý chi tiêu

Tùy biến

Cao, tự thiết kế cột và công thức

Theo khung có sẵn

Thời gian nhập

Nhập tay, khó thao tác trên điện thoại

Nhanh, nhập ngay sau giao dịch

Dùng chung với người khác

Chia sẻ file, dễ lệch khi nhiều người cùng sửa

Tùy tính năng từng ứng dụng

Tự tổng hợp báo cáo

Phải tự viết công thức

Thường có sẵn báo cáo, biểu đồ

Ưu điểm và hạn chế của Excel

Excel và Google Sheets miễn phí, tùy biến công thức thoải mái. Hạn chế là nhập tay, khó dùng trên điện thoại, nên phụ thuộc nhiều vào kỷ luật.

Ưu điểm và hạn chế của ứng dụng

Ứng dụng nhập nhanh, có sẵn báo cáo. Hạn chế là bản miễn phí có thể giới hạn tính năng, và cần đọc kỹ điều khoản về quyền truy cập, bảo vệ dữ liệu cá nhân. Tham khảo thêm app quản lý chi tiêu để chọn công cụ hợp thói quen.

Việc quản lý chi tiêu sẽ trở nên phức tạp hơn khi cần quản lý nguồn tiền cho nhóm từ 2 người trở lên (vợ chồng, bạn cùng phòng…). Tính năng Quỹ trên MoMo cho phép các thành viên góp vào quỹ chung từ 1.000đ, chi trả trực tiếp từ quỹ, và mọi khoản vào ra đều hiển thị cho tất cả thành viên. Việc mở, góp, rút, chi tiêu và đóng quỹ đều miễn phí nên bạn có thể yên tâm sử dụng mà không lo tiền trong quỹ giảm dần.

Ví dụ, hai vợ chồng lập Quỹ Tết với mục tiêu 10.000.000đ, mỗi người góp 2.000.000đ mỗi tháng, mua quà biếu thẳng từ quỹ. Lịch sử giao dịch của quỹ tự thành sổ ghi cho khoản chung, chi tiêu riêng bạn vẫn ghi ở bảng cá nhân.

Cách tổng kết bảng thu chi cuối tháng

Vào mỗi cuối tháng, bạn nên tổng kết bảng chi tiêu để nắm chính xác tình hình tài chính cá nhân trong tháng qua.

Quỹ Tết trên MoMo hiển thị số dư và các khoản góp của vợ chồng

Mọi khoản góp và chi từ quỹ chung đều hiện rõ cho các thành viên.

Các bước tổng kết cuối tháng:

  1. Cộng tổng thu, tổng chi của tháng.

  2. Tổng hợp các khoản theo nhóm chi tiêu.

  3. So từng nhóm với hạn mức đã đặt.

  4. Chọn 1 - 2 nhóm cần điều chỉnh.

  5. Ghi hạn mức mới cho tháng sau.

Tổng hợp theo nhóm chi tiêu

Gom theo 6 - 8 nhóm, tính tỷ lệ mỗi nhóm trên tổng chi và so với tháng trước. Riêng nhóm ăn uống, hãy đối chiếu với mức tăng giá thực phẩm của thị trường. Ví dụ: theo Cục Thống kê, chỉ số giá nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống bình quân 10 tháng năm 2026 tăng 4,61%. Nếu chi ăn uống của bạn tăng nhanh hơn nhiều, phần tăng thêm nhiều khả năng đến từ thói quen chứ không phải giá cả, nên có biện pháp tối ưu.

Rút ra điều chỉnh cho tháng sau

Chỉ chọn 1 - 2 nhóm vượt hạn mức để giảm, giữ nguyên các nhóm đã ổn định. Đến tháng 12, hãy tổng kết thêm cả năm: cộng 12 tháng, xem tháng nào chi cao bất thường, rồi dùng số liệu đó để lập kế hoạch tài chính cho năm tiếp theo, gồm cả các khoản lớn đã biết trước như Tết.

Câu hỏi thường gặp về bảng thu chi

Nên ghi chép vào thời điểm nào trong ngày?

Ghi ngay sau giao dịch hoặc cố định 5 phút cuối ngày để chốt số dư khi còn nhớ các khoản nhỏ.

Có cần phân loại khoản chi không?

Có. 6 - 8 nhóm cố định giúp cuối tháng bạn biết nhóm nào tăng và cần điều chỉnh ở đâu.

Quên ghi một vài khoản chi thì xử lý thế nào?

Đối chiếu lịch sử giao dịch ngân hàng hoặc ví điện tử để điền lại. Phần chênh lệch không rõ nguồn, ghi vào nhóm chi khác.

Bảng thu chi khác sổ chi tiêu ở điểm nào?

Bảng thu chi ghi cả thu, chi và số dư. Sổ chi tiêu thường chỉ ghi khoản chi.

Dùng giấy hay file điện tử tiện hơn?

Giấy hợp với người thích viết tay. File điện tử tự cộng tổng và dễ tổng kết cuối tháng hơn.

Có cần ghi cả khoản chi rất nhỏ không?

Nên ghi, vì các khoản nhỏ lặp lại hằng ngày như cà phê, gửi xe cộng lại theo tháng thường đáng kể.

Bảng thu chi có dùng chung cho cả gia đình được không?

Được. Nên thêm cột người chi và thống nhất nhóm phân loại giữa các thành viên.

Miễn trừ trách nhiệm

Thông tin trong bài mang tính tổng hợp và tham khảo, được biên soạn dựa trên quy định pháp luật hiện hành và các nguồn nghiên cứu, khảo sát thị trường tại thời điểm đăng tải, không thay thế cho tư vấn tài chính, pháp lý hoặc đầu tư cá nhân hóa từ chuyên gia hay tổ chức được cấp phép. Số liệu, mức phí, lãi suất và quy định có thể thay đổi theo thời gian; người đọc nên đối chiếu với nguồn chính thức mới nhất hoặc liên hệ đơn vị cung cấp dịch vụ tài chính liên quan trước khi ra quyết định.