Điểm quan trọng cần nhớ về lương gross là gì?

  • Lương gross là tổng thu nhập trước khi trừ các khoản trích nộp, còn lương net là số tiền thực tế nhận về tài khoản sau khi đã khấu trừ 10,5% bảo hiểm bắt buộc cùng thuế thu nhập cá nhân.

  • Đàm phán theo lương gross giúp minh bạch mức đóng bảo hiểm xã hội, bảo vệ trọn vẹn quyền lợi thai sản, ốm đau, thất nghiệp và lương hưu lâu dài.

  • Người lao động cần chủ động theo dõi số tiền trích nộp an sinh qua ứng dụng VssID và lưu trữ chứng từ khấu trừ thuế định kỳ để phục vụ quyết toán.

  • Nắm vững công thức quy đổi từ lương gross sang net giúp bạn chủ động lập ngân sách và phân bổ tài chính cá nhân hợp lý mỗi tháng.

Lương gross là gì và bao gồm những khoản nào?

Lương gross là tổng thu nhập mà doanh nghiệp chi trả cho người lao động trong mỗi kỳ trả lương, trước khi trích nộp các khoản bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân. Đây là con số toàn diện thể hiện tổng chi phí tiền lương mà công ty thanh toán cho vị trí công việc.

Căn cứ theo Điều 95 Bộ luật Lao động 2019, mức lương gross bao gồm toàn bộ thu nhập từ công sức lao động của nhân sự.

Cấu trúc của mức thu nhập gross thông thường bao gồm các thành phần cụ thể sau:

  • Lương cơ bản: Mức lương thỏa thuận cố định gắn liền với chức danh và khối lượng công việc chính.

  • Các khoản phụ cấp lương: Gồm phụ cấp trách nhiệm, phụ cấp chức vụ, phụ cấp đi lại, nhà ở hoặc ăn trưa theo quy chế nội bộ của doanh nghiệp.

  • Khoản bổ sung khác và tiền thưởng: Thưởng hiệu suất công việc (KPI), hoa hồng doanh số hoặc tiền làm thêm giờ theo thực tế phát sinh.

Lương gross là gì

Lương gross là gì? Cấu trúc lương gross

Với nhiều người mới tham gia thị trường lao động, không hiểu rõ lương gross là gì sẽ có tác động lớn, bởi đây không phải là số tiền cuối cùng người lao động được nhận. Lương thực nhận sẽ luôn thấp hơn lương gross vì doanh nghiệp có nghĩa vụ khấu trừ trực tiếp 10,5% bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân trước khi giải ngân. Để biết thêm các thông tin về thu nhập và thuế, bạn có thể xem thêm các bài viết trên Trung Tâm Tài Chính của MoMo.

Phân biệt lương gross và lương net chi tiết

Lương net là khoản thu nhập thực tế mà người lao động nhận về tay sau khi doanh nghiệp đã hoàn tất việc trích nộp bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân. Điểm khác biệt cốt lõi giữa hai hình thức này nằm ở chủ thể chịu trách nhiệm chi trả và tính minh bạch của các khoản trích nộp.

Bảng đối chiếu chi tiết giữa lương gross và lương net:

Tiêu chí so sánh

Lương gross

Lương net

Khái niệm bản chất

Lương gross là gì? Là tổng thu nhập trước khi khấu trừ nghĩa vụ an sinh và thuế

Lương net là gì? Là thu nhập thực tế người lao động cầm về tài khoản

Tỷ lệ trích nộp bảo hiểm

Người lao động chịu 10,5% tiền lương, doanh nghiệp đóng 21,5%

Doanh nghiệp tự tính toán và trích nộp thay toàn bộ nghĩa vụ

Tính minh bạch quyền lợi

Thể hiện rõ ràng mức đóng bảo hiểm và thuế phát sinh hàng tháng

Khó kiểm soát nếu công ty chỉ khai báo đóng bảo hiểm ở mức sàn

Quyền lợi an sinh lâu dài

Hưởng tối đa chế độ ốm đau, thai sản, thất nghiệp theo lương thực tế

Phụ thuộc vào mức lương công ty đăng ký làm căn cứ đóng bảo hiểm

Quyền kiểm soát tài chính

Người lao động chủ động theo dõi nghĩa vụ thuế và bảo hiểm

Doanh nghiệp nắm quyền quyết định việc phân bổ chi phí nghĩa vụ

Khi nhận lương gross, người lao động chịu trách nhiệm trực tiếp trích đóng vào các quỹ an sinh, đồng thời nắm rõ mức đóng bảo hiểm thực tế mà người sử dụng lao động nộp cho mình. Ngược lại, với hợp đồng lương net, doanh nghiệp tự tính toán và nộp thay nghĩa vụ này. Tuy nhiên, điều này tiềm ẩn rủi ro doanh nghiệp chỉ khai báo đóng bảo hiểm ở mức lương tối thiểu vùng nhằm tối ưu chi phí vận hành.

lương gross là gì lương net là gì

Sự khác biệt giữa lương gross và lương net

Để loại bỏ rủi ro bị đóng thiếu bảo hiểm xã hội, tiêu chí so sánh đối chiếu đa chiều giữa gross và net giúp người lao động chủ động phát hiện sự chênh lệch quyền lợi dài hạn. Bạn nên yêu cầu bộ phận nhân sự minh bạch căn cứ đóng bảo hiểm trước khi đặt bút ký hợp đồng để tránh tranh chấp về sau.

Xem thêm: Muốn kiếm nhiều tiền hơn nên bắt đầu từ đâu?

Công thức tính lương gross là gì? Hướng dẫn quy đổi lương gross sang net

Công thức chuyển đổi lương gross sang net chuẩn xác được xác định theo quy trình khấu trừ từng bước theo luật định. Số tiền thực nhận được tính bằng: Lương Net = Lương Gross - Tiền đóng bảo hiểm bắt buộc (10,5%) - Thuế thu nhập cá nhân (nếu có).

Người lao động có thể tự tính toán số tiền thực nhận theo 4 bước chi tiết sau:

  • Bước 1: Tính các khoản bảo hiểm bắt buộc người lao động phải nộp bằng 10,5% lương căn cứ. Khoản này gồm 8% Quỹ Hưu trí và Tử tuất (Luật Bảo hiểm xã hội 2024), 1,5% Quỹ Bảo hiểm Y tế và 1% Quỹ Bảo hiểm Thất nghiệp (Luật Việc làm).

  • Bước 2: Xác định thu nhập chịu thuế và các khoản giảm trừ gia cảnh hợp lệ. Mức giảm trừ gia cảnh bản thân áp dụng mức 11.000.000 đồng mỗi tháng theo Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14 và mức giảm trừ người phụ thuộc là 4.400.000 đồng mỗi tháng cho mỗi người.

  • Bước 3: Tính thuế thu nhập cá nhân dựa trên thu nhập tính thuế sau khi đã trừ đi các khoản bảo hiểm và giảm trừ gia cảnh, áp dụng theo biểu thuế lũy tiến từng phần từ 5% đến 35%.

  • Bước 4: Khấu trừ tiền bảo hiểm và thuế thu nhập cá nhân ra khỏi tổng lương gross để ra số tiền lương net thực nhận.

Ví dụ minh họa: Với mức lương gross 20.000.000 đồng mỗi tháng, không có người phụ thuộc:

  • Tiền đóng bảo hiểm bắt buộc (10,5%): 20.000.000 x 10,5% = 2.100.000 đồng.

  • Thu nhập trước thuế: 20.000.000 - 2.100.000 = 17.900.000 đồng.

  • Thu nhập tính thuế sau giảm trừ bản thân: 17.900.000 - 11.000.000 = 6.900.000 đồng.

  • Thuế TNCN phải nộp: (5.000.000 x 5%) + (1.900.000 x 10%) = 250.000 + 190.000 = 440.000 đồng.

  • Lương Net thực nhận: 20.000.000 - 2.100.000 - 440.000 = 17.460.000 đồng.

công thức tính lương gross là gì

Công thức đơn giản quy đổi lương gross sang lương net

Nên deal lương gross hay lương net khi phỏng vấn?

Thương lượng mức đãi ngộ trong buổi phỏng vấn luôn khiến nhiều ứng viên băn khoăn giữa số tiền thực nhận ngay và quyền lợi bảo hiểm lâu dài. Lựa chọn đàm phán theo lương gross luôn mang lại sự chủ động và minh bạch tối đa cho người lao động. Khi thỏa thuận mức lương gross, mức đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp được căn cứ trực tiếp trên con số thu nhập thực tế, từ đó đảm bảo các quyền lợi an sinh dài hạn như chế độ ốm đau, thai sản, trợ cấp thất nghiệp và lương hưu sau này được hưởng ở mức tối đa theo quy định pháp luật.

Tình huống thực tế cho thấy, nếu doanh nghiệp đề xuất mức lương net 15.000.000 đồng mỗi tháng, ứng viên thường an tâm vì số tiền thực nhận đúng kỳ vọng. Tuy nhiên, nếu công ty chỉ đăng ký đóng bảo hiểm xã hội ở mức tối thiểu vùng là 5.000.000 đồng, tiền trợ cấp thai sản hoặc tiền bảo hiểm thất nghiệp khi nghỉ việc sau này sẽ chỉ được tính trên mức 5.000.000 đồng thay vì toàn bộ thu nhập thực tế. Điều này gây thiệt thòi rất lớn về quyền lợi tài chính dài hạn của người lao động.

lương gross là gì

Khi đàm phán, nên làm rõ mức lương là lương gross hay lương net

Nếu chọn đàm phán theo lương net, người lao động cần yêu cầu ghi rõ trong hợp đồng mức lương làm căn cứ đóng bảo hiểm là bao nhiêu, tránh trường hợp công ty tìm cách giảm chi phí vận hành bằng cách chỉ đóng bảo hiểm ở mức sàn tối thiểu.

Sau khi đã có mức lương cố định, người đi làm có thể chủ động tích lũy và đầu tư sinh lời thông qua các dịch vụ trên MoMo, bao gồm Chứng Chỉ Quỹ, Ví Thần Tài… Đây là những công cụ đắc lực giúp bạn từng bước cải thiện thu nhập, hướng đến tự do tài chính trong tương lai.

Có lẽ bạn cần biết: Quản lý tiền là gì? 4 nguyên tắc vàng giúp bạn làm chủ tài chính

Những lưu ý khi nhận lương gross là gì?

Nhận lương gross đòi hỏi người lao động phải chủ động giám sát nghĩa vụ tài chính định kỳ. Nắm vững các bước kiểm tra giúp người lao động bảo vệ trọn vẹn thu nhập cá nhân trước những sai sót từ phía doanh nghiệp.

Danh sách các nội dung cần kiểm tra định kỳ bao gồm:

  1. Kiểm tra quá trình trích nộp bảo hiểm qua ứng dụng VssID: Cài đặt và đối chiếu định kỳ số tiền doanh nghiệp thực tế trích nộp với con số khấu trừ trên phiếu lương hàng tháng.

  2. Nắm rõ mức trần đóng bảo hiểm: Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu, và trần đóng bảo hiểm thất nghiệp bằng 20 lần mức lương tối thiểu vùng theo Luật Việc làm.

  3. Đăng ký người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh: Chủ động hoàn thiện hồ sơ đăng ký người phụ thuộc để tối ưu thu nhập tính thuế hợp lệ.

  4. Yêu cầu cấp chứng từ khấu trừ thuế TNCN: Đề nghị doanh nghiệp cung cấp chứng từ khấu trừ thuế điện tử định kỳ để phục vụ công tác quyết toán thuế cuối năm.

Trên đây là lời giải đáp cho câu hỏi lương gross là gì cũng như lưu ý cần nhớ liên quan đến lương gross. Để tìm hiểu thêm các thông tin về thu nhập, thuế, quản lý chi tiêu, bạn có thể truy cập Trung Tâm Tài Chính của MoMo. Tại đây, MoMo cung cấp những điều người lao động cần biết, kèm theo đó là những công cụ thông minh giúp mọi người quản lý tài sản dễ dàng.

Câu hỏi thường gặp về lương gross và lương net

Lương gross có phải là mức lương ghi trong hợp đồng lao động không?

Đa số doanh nghiệp hiện nay ghi mức lương gross trên hợp đồng lao động làm căn cứ pháp lý để thực hiện trích nộp bảo hiểm bắt buộc và tính thuế thu nhập cá nhân. Điều này tạo cơ sở rõ ràng để tính toán các chế độ phụ cấp và quyền lợi an sinh xã hội cho người lao động.

Lương thử việc được tính theo lương gross hay net?

Lương thử việc do hai bên tự thỏa thuận nhưng thông thường được tính theo mức gross. Căn cứ theo Điều 26 Bộ luật Lao động 2019, tiền lương của người lao động trong thời gian thử việc do hai bên thỏa thuận nhưng ít nhất phải bằng 85% mức lương chính thức của công việc đó.

Đóng bảo hiểm xã hội theo lương gross có lợi ích gì khi nghỉ việc?

Các khoản trợ cấp thất nghiệp, tiền ốm đau, thai sản và tiền bảo hiểm xã hội một lần đều được tính bình quân dựa trên mức lương đóng bảo hiểm thực tế. Do đó, việc đóng bảo hiểm trên mức lương gross cao sẽ mang lại quyền lợi chi trả an sinh cao hơn khi người lao động nghỉ việc.

Tại sao lương net thực nhận lại thay đổi dù lương gross giữ nguyên?

Lương net thực nhận có thể biến động nếu chính sách giảm trừ gia cảnh thay đổi, số lượng người phụ thuộc đăng ký tăng giảm hoặc khi phát sinh các khoản phụ cấp không chịu thuế khác nhau giữa các tháng. Ngoài ra, việc thay đổi mức thưởng hiệu suất KPI cũng dẫn đến sự chênh lệch thuế thu nhập cá nhân.

Doanh nghiệp có được tự ý trừ lương gross của nhân viên không?

Doanh nghiệp chỉ được trích khấu trừ lương theo đúng quy định pháp luật gồm 10,5% bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân, hoặc theo thỏa thuận bồi thường thiệt hại tài sản đã được quy định rõ tại Điều 102 Bộ luật Lao động 2019. Mọi khoản khấu trừ khác khi chưa có sự đồng ý đều không đúng luật.

Người lao động có phải tự đi nộp tiền thuế TNCN từ lương gross không?

Người sử dụng lao động có trách nhiệm khấu trừ tiền thuế thu nhập cá nhân trực tiếp từ lương gross của người lao động trước khi chi trả và thay mặt người lao động nộp vào ngân sách nhà nước theo từng kỳ kê khai. Người lao động chỉ cần tự quyết toán nếu có nhiều nguồn thu nhập trong năm.

Note

Thông tin trong bài mang tính tổng hợp và tham khảo, được biên soạn dựa trên quy định pháp luật hiện hành và các nguồn nghiên cứu, khảo sát thị trường tại thời điểm đăng tải, không thay thế cho tư vấn tài chính, pháp lý hoặc đầu tư cá nhân hóa từ chuyên gia hay tổ chức được cấp phép. Số liệu, mức phí, lãi suất và quy định có thể thay đổi theo thời gian; người đọc nên đối chiếu với văn bản pháp luật hoặc nguồn chính thức mới nhất, hoặc liên hệ đơn vị cung cấp dịch vụ tài chính liên quan trước khi ra quyết định.